Feeds:
Posts
Comments

Hendrik Vos in de Standaard van maandag 17 december 2012

De euro bestaat nog!(Maar de eurocrisis ook)

De euro zit al enkele maanden in rustiger vaarwater. Toch opletten met de euforie, zegt HENDRIK VOS, want de crisis houdt aan. Vooral de sociale ellende blijft groot. Het zal niet eenvoudig zijn om op een duurzame manier uit de narigheid te raken.

Het was een vrolijke week voor Europa. Europees president Herman Van Rompuy en Commissievoorzitter José Manuel Barroso haalden hun Nobelprijs op in Oslo, voor Griekenland werd vers geld vrijgemaakt en de ministers van Financiën vonden een akkoord over het bankentoezicht. De Europese leiders rondden de week af in opperbeste stemming. Voor het eerst sinds lang verliep een top over de euro niet in crisissfeer.

*   Zie de Standaard voor full text   *

Op 17 december 2012, zei Jerry Mager:

Een wapperend stuk van meneer Vos; hij fladdert alle kanten uit, behalve de goede. Curieus. Zeker wanneer je bijvoorbeeld Van Istendael net achter de kiezen hebt. Het enige wat de euro dobberende houdt, is het gewiekste op eigenbelang gebaseerde inzicht van de boys van Goldman Sachs en hun trawanten: dat ze de melkkoe – die wij met ons allen zijn – niet moeten slachten of laten verhongeren, want dan kunnen ze haar niet meer uitmelken. Dáárom houden Monti, Draghi en wie ze inmiddels erbij hebben gehuurd de brak vlottende. Met Berlusconi hebben ze vast een deal gesloten: jij speelt de boeman (pas op! als jullie niet naar Monti c.s. luisteren, dan komt Silvio terug ) en krijgt van ons strafvermindering of zelfs algehele absolutie. Intussen wordt er een armetierige cynische show opgevoerd waarvoor zelfs de Nobelprijs er met de haren bijgesleept wordt. Brrr … , wat een schlemielige slapstick, een doodsaaie draak, door overbetaalde, derderangs, schmierende, amechtige, amateurs opgevoerd.

door Stiene Deboer

In De Standaard van zaterdag 13 oktober 2012 laten Hendrik Vos en Bart Beirlant hun licht over dit “ heugelijke feit” schijnen. Het is en blijft verbazingwekkend hoe een discours dat eenmaal marcheert en regelmatig wordt ingehamerd door de media, op den duur bijna alle gate keepers en opinieleiders qualitate qua, doet meelopen en blijkbaar hun kritische faculteiten op sterk water zetten.
Jerry Mager belicht de dingen van een andere kant.

Hendrik Vos – Hoogleraar Europese studies (UGent) – schrijft:

Sinds gisteren levert ook de Europese Unie officieel een bijdrage tot de wereldvrede. Na Moeder Teresa, Nelson Mandela en Barack Obama trekt straks de Europese Unie naar Oslo om de medaille te ontvangen. Ze zullen daar een groot podium moeten voorzien, want protocollair gesproken staat Herman Van Rompuy weliswaar op één, maar de voorzitters van de Europese Commissie en het Parlement willen op dit historisch moment vast graag mee op de foto.

Misschien komt de Nobelprijs net daarom op een goed moment, als een soort wake-upcall. Het is geen slecht idee om eens in de verf te zetten dat Europese integratie begon als een verzoening tussen aartsvijanden. Dat het in essentie méér is dan een economisch project. Dat de ambitie ruimer moet zijn dan begrotingsdiscipline afdwingen, en dat stabiliteit ook vraagt om sociale gerechtigheid.

(ingekorte versie, zie De Standaard voor full text)

* * * * *

Op 14 oktober 2012, zei Jerry Mager hierop:
Toen het project Europa op de rol werd gezet, waren de omstandigheden totaal verschillend dan ze nu zijn. Tegenwoordig maken ongrijpbare maar machtige financiële markten en invloedrijke anonieme rating agencies de dienst uit. Daarom kun je vandaag de dag niet serieus stellen dat Europa méér is dan een economisch project. Dat is anachronistisch om niet te zeggen: totaal wereldvreemd. Europa is niets ánders dan een economisch project. Dat krijgen we ieder uur ingewreven, en zoals het er nu aan toe gaat is het een flop en een farce. Democratie wordt meer en meer tot nominale schaamlap: de meeste burgers willen geen eurozone in de huidige vorm, maar het wordt ons aangesmeerd op dezelfde manier als de rommelhypotheken werden verkocht. Ik begrijp best dat die Noren en Zweden dolblij zijn dat ze buiten de eurozone zijn gebleven, en ik gun ze hun onbekommerde vrijheid van harte, maar om ons dat op deze wijze in te wrijven vind ik zacht gezegd wrang, zelfs ongepast.

# # # # #

Bart Beirlant – redacteur De Standaard – schrijft:

Het nieuws dat de Nobelprijs voor de Vrede dit jaar naar de EU gaat, lokte snel cynische tweets en reacties op. Samengevat kwamen ze hierop neer: ‘Hadden ze daar in Noorwegen echt niemand anders meer om hun prijs aan te geven?’
De toekenning van de Nobelprijs voor de Vrede mag dan al oververdiend zijn, ze onderstreept tegelijkertijd hoe existentieel de crisis is waarin de EU zich bevindt. Het is omdat de patiënt zwaar ziek is, dat hij vanuit Noorwegen een injectie van sympathie en bemoediging krijgt. ‘Dit is een boodschap aan Europa, opdat het er alles aan zou doen wat in zijn macht ligt om zijn realisaties te behouden en vooruit te gaan’, verklaarde het Nobelprijscomité in zijn toelichting.
Jean Monnet, een van de oprichters van het Europese project, verklaarde ooit dat crisissen de beste impuls waren om de eenmaking vooruit te stuwen. Dat wordt niet makkelijk nu steeds meer staats- en regeringsleiders ervan overtuigd lijken te zijn dat ze de nationale belangen van hun land beter kunnen dienen ten koste van Europa, in plaats van via een sterkere unie.

(ingekorte versie – Zie De Standaard voor de full text)

* * * * *

Op 14 oktober 2012, zei Jerry Mager hierop:

Ja ja, zeker: ‘Dit is een boodschap aan Europa, opdat het er alles aan zou doen wat in zijn macht ligt om zijn realisaties te behouden en vooruit te gaan’, verklaarde het Nobelprijscomité in zijn toelichting.’ Dit doet me denken aan de woorden van het Orakel van Delphi op de vraag van koning Croesus wat er zou gebeuren wanneer hij Perzië aanviel. De Pythia antwoordde dat hij dan een groot rijk zou vernietigen. Croesus viel aan en hij werd verpletterd. De profetie kwam uit.
Jean Monnet zou destijds bij een unie niet eerst aan geld, dan aan geld en vervolgens aan geld gedacht hebben, vermoed ik zo. Nu gaat het om een giga-monetaire operatie, die ons wordt verkocht als een ideeël project. Dat marcheerde dus van aanvang aan niet en gaat nooit marcheren ook.
Laat ons de woorden van dit orakel daarom correct interpreteren en ‘reculeren’ nu we nog de kracht hebben om daarna ‘mieux’ te ‘sauteren.’ Als we eenmaal zijn leeggebloed en gedemoraliseerd, dan zijn de rapen pas echt gaar.

Bas Heijne in De Standaard van maandag 10 september 2012

licht ingekorte versie

Twee jaar geleden, aan de vooravond van de vorige verkiezingen, ontlokte Geert Wilders tijdens het Carré-debat hoongelach aan de zaal, omdat hij ongeacht de vraag steevast over massa-immigratie begon. In de peilingen stond hij op achttien zetels. Hij haalde er vierentwintig.

Afgelopen dinsdag, tijdens het Carré-debat aan de vooravond van de komende verkiezingen, was er opnieuw hoon vanaf de tribune. Dit keer omdat Wilders in elk antwoord over Europa begon; ook toen de zorg het onderwerp was, ging hij unverfroren los over de miljarden voor de Grieken. In de peilingen staat hij op achttien zetels.
Wilders zelf is ervan overtuigd dat de geschiedenis zich zal herhalen. Zijn kiezers vergeven hem de schandalen, de stommiteiten, het gesjoemel en het gesodemieter, omdat de emotie die hij exploiteert springlevend is: waarom hier bezuinigen, terwijl er miljarden naar de Grieken gaan?
In het Jeugdjournaal afgelopen donderdag onthulde Wilders zijn ideologische bronnen: als kind was hij gek op de smurfen. Eigenlijk nog steeds: hij was pas nog naar de bioscoopfilm over de blauwe ventjes met hun witte mutsjes geweest.
De huidige europaranoia verschilt in weinig van de islamparanoia van de afgelopen jaren.

Hybris
Paranoia is altijd leerzaam. Het idee van een samenzwering voedt zich met het geriefelijke gevoel dat je zelf niet verantwoordelijk bent, dus ook schuldeloos – het zijn de anderen, de elite, die je erin geluisd hebben. De crisis in Europa is veel meer dan een economische crisis, het is een geloofscrisis. De problemen met de euro zijn niet alleen het gevolg van economische overreach — omdat je iets zo graag wilt, veronderstel je dat het ook kan — ook van humanistische hybris. Er wordt een onderlinge solidariteit verwacht die er niet is, die er nooit geweest is. We wilden het te graag.

Dat is een pijnlijke les — en fervente Europeanen als Guy Verhofstadt, die weigeren die te leren (‘Europa zal federaal zijn, of het zal niet zijn’), verdienen onze scepsis. Maar de populistische mantra luidt nu — net als in het geval van de massa-immigratie — dat het afgedwongen is. Alles is de afgelopen decennia gebeurd ‘zonder dat we erom gevraagd hebben’. Jarenlang werd tevergeefs geprobeerd belangstelling van de kiezer te wekken voor Europa, er werden Europacongressen, Europafestivals en Europabraderieën georganiseerd. Ze riepen geen emotie op — geen grote bevlogenheid, maar ook geen noemenswaardige kritiek. Dat had te denken moeten geven, maar niemand had zin erover na te denken.

Iedereen, dat is de harde waarheid, vond het wel best. Geert Wilders stemde voor de euro. Wanneer je zelf van je geloof valt, moet je niet doen alsof anderen je dat geloof hebben opgedrongen.

Misschien wordt Wilders dit keer electoraal afgesmurft. Feit blijft dat de eurocrisis een identiteitscrisis heeft blootgelegd, die veel breder is dan de paranoia van Wilders. Dit dwingt je ook je eigen geloof tegen het licht te houden. Nederland is allang niet meer denkbaar zonder Europa. Wen er aan. Maar ook: Europa is niet langer denkbaar zonder een idee van Nederland. Ook dat is wennen.

REACTIES

Op 10 september 2012, zei Jerry Mager:

Het curieuze is dat we aan de ene kant als individualisten worden bejegend – ieder haar Burgerservicenummer bijvoorbeeld, en de overheid als producent van marktbare diensten; winner takes all, etcetera – terwijl we anderzijds worden aangesproken op onze solidariteitsgevoelens als het om de euro gaat. Bizar en arrogant! Ik wil de gewone Griek en Spanjaard en Ier best helpen, maar dan NIET via banken en overheden; noch de hunne, noch de onze. Ik ben zeker solidair, maar niet met de politieke managers en bankiers die mij bedotten en besjoemelen en mij bovendien ook nog eens Europa door de neus boren door hun gestuntel en onprofessionele narcistische megalomane optredens. Met de scheppers van de smurfen is het als familie heel triest afgelopen, weet ik van personen die ooit deel uitmaakten van de miljarden business die rondom de blauwe wezentjes ontstond. Wij lopen als burger van Europa keer op keer politieke blauwtjes. Hopen dat het ons niet net zo vergaat als die sneue smurfbedenkers.

Op 10 september 2012, zei Peter W. in reactie:

Eén punt is alvast duidelijk: Geert Wilders is een platte populist/windhaan die stemmen zoekt waar hij ze hoopt te vinden. De EU heeft zeker een probleem wat perceptie betreft bij de ingezetenen van de (oude) lidstaten. Een niet onbelangrijke oorzaak is de manier waarop onze nationale regeringen zich achter de EU verschuilen om onsympathieke maatregelen te verkopen aan de bevolking en anderzijds steevast de EU(-financiering) ‘vergeten’ bij de aankondiging van positieve projecten. Ik ga hier geen lofzang afsteken, maar wil toch aanmoedigen om de facts & figures te volgen vooraleer een zoveelste sneer uit te delen die gegarandeerd op veel bijval zal rekenen (vooral van diegenen die amper weten waar de EU voor staat). Ik wens Wilders veel succes mocht hij er ooit in slagen om NL uit de EU te lichten: de Hollanders zullen bvb. nog veel kaas moeten eten eens ze die nauwelijks nog zullen kunnen exporteren en Antwerpen zal hem dankbaar zijn met de verschrompeling van R’dam als haven.

Het zijn onze nationale bestuurders die de blaam verdienen. Zij wisten heel goed wat voor rampzalige beslissing ze namen door landen als Griekenland toe te laten tot de euro. Zéér goed zelfs; ze gingen daarmee in tegen hun eigen spelregels. Minister Reynders (B) sprak uit de biecht door dat ook zo onomwonden toe te geven. Maar ja, wij hadden toe dhr. Dehaene als ‘bekwame stuurman’ die de problemen liever oploste wanneer ze zich zouden stellen. Dat heeft met de EU zelf niet veel vandoen; des te meer met het democratisch manco in de lidstaten. Want hebben we niet allemaal de mogelijkheid (gehad) om dat soort onzinnigheden af te blokken? Of beter: af te laten blokken door onze democratisch verkozen bestuurders? Op dat punt hebben we in EU een machtspositie zéér ver boven ons gewicht (vetorecht). Het is m.i. vooral zaak om onze politieke ‘honden’ aan de leiband te leggen en hen te verbieden om eigenmachtig te freewheelen in de EU. Want als het misloopt zijn zij het natuurlijk nooit geweest

Op 10 september 2012 reageert Jerry Mager:

Peter W., u mag gelijk hebben met uw wijzende vinger naar onze bestuurders en uw kwalificaties van Wilders, maar …… Wie houdt die mensen op het pluche, helpt hen aan de macht? Dat zijn al die kiezers die steeds weer op dezelfde piepeltjes stemmen, of ze nu Reynders heten, Dehaene, Rutte, Verhofstadt, Buma, Roemer, Cameron, Merkel, Hollande en de rest, inclusief de Griekse griezels. Zij zijn de lui die per betaalde staatsauto van betaald hotel naar betaald diner rijden. Hun wedden zijn geïndexeerd, hun pensioen en wachtgeld zijn solide, waardevast en veilig. Voor hen is Europa iets heel anders dan voor u en mij: de smurfen, de muppets. Daar zijn die lui allemaal gek op, niet alleen Wilders. Natuurlijk! Suf stemvee, o zo makkelijk bang te maken en te manipuleren. Steeds opnieuw. Wilders werkt precies op het juist niveau: hurkhoogte en lager. Al die andere pratende hoofden zijn geen haar beter.

Natuurlijk willen wij (Europese) solidariteit, die kun je als weldenkenden toch nooit te graag willen? Alleen moeten er wel betrouwbare en kundige personen zijn die dat kunnen bewerkstelligen. Hoeveel Nederlanders stemmen er straks op 12 september ongeldig? Om een niet mis te verstaan statement te maken. Wij trappen er wederom grandioos in, we happen gretig en rollen plukharend over straat wanneer de politiekers de endogene problemen die inherent zijn aan de structuur en samenstelling van de euromuntunie reduceren tot een infantiel welles/nietes meer geld naar Griekenland, en welles/nietes de eurozone in stand houden – vanwege onze pensioenen die door incompetente bankiers zijn geïnvesteerd in landen met inherent zwakke economieën. Het zijn symptomen die zij als rookgordijn optrekken. De grondvraag luidt of wij ons nu reeds Europeaan genoeg voelen en weten om onze interne grenzen te slechten en de Europese nationaliteit aan te nemen.

Wilt u bijvoorbeeld als Belg vanzelfsprekend in een leger vechten onder een Poolse sergeant, een Letse kapitein en een Bulgaarse generaal om uw leven te wagen voor Duitse en Franse grond, tegen bijvoorbeeld de Chinezen? Ik noem maar wat, want de Chinezen hoeven niet per se onze directe tegenstanders te zijn, natuurlijk. Amerika lijkt me waarschijnlijker. Wat is er tegen een vrijhandelsunie? Om te wennen en om naar elkaar toe groeien, om te zien of dat lukt – op den duur? Intussen moeten we rap orde op zaken stellen in onze financiële sector en ervoor zorgen dat onze moeder en vader in het verpleeghuis niet meer de hele dag in een natte luier hoeven zitten stinken. We moeten zorgen dat onze kinderen weer goed onderwijs krijgen en dat onze Volksvertegenwoordigers weer het Volk vertegenwoordigen en niet langer op de egotrip-toer kunnen gaan. Bas Heijne kan weleens gelijk krijgen ten aanzien van Wilders: weer tig zetels scoren. Een schrale troost: de andere partijen zijn niet beter.

Op 10 september 2012, zei Peter W.:
Jerry, een democratie is veel meer dan een spelletje lagere wiskunde. Eens je weet hoe dat spelletje precies werkt, dan weet je ook waarom we telkens dezelfde koppen in het pluche aantreffen. Daar bestaan heel interessante boeken over. (tip: ‘the calculus of consent’ G. Tullock) We leren altijd bij; de jongste financiële crisis moet als conclusie hebben dat het grondwettelijk verboden moet worden voor een regering om begrotingstekorten op te lopen groter dan 3% (en liefst nog minder). De huidige malaise moet ons nu toch eindelijk eens leren dat onze bestuurders geen blanco cheque krijgen van de kiezer, maar dat ze verantwoording verschuldigd zijn op basis van een aantal heldere principes. Na de zakenwereld moet ook de politiek leren wat ‘behoorlijk bestuur’ is (naar analogie met de ‘corporate governance’) en dit moet ook hard gecodeerd worden in onze basiswetten. Zoals in: strafrechtelijk te beteugelen. En geef het parlement haar primauteit terug. Zo was onze democratie ook bedoeld.

Op 10 september 2012 reageert Jerry Mager:

@Peter, een malaise leert politiekers niets, dat kunnen alleen kiezers doen en wel door niet te stemmen. Dat is het enige waar politiekers naar kijken: hoeveel stemmen, hoeveel zetels, heb ik gescored? Dat namelijk betekent geld en macht. Om uw conclusie die u uit de financiële crisis trekt – hoe correct ook – geven de pratende hoofden geen biet. Die blanco cheque geven de meeste kiezers toch weer af. Heeft de zakenwereld geleerd wat behoorlijke governance is? Ik merk daar niets van. Bovendien acht ik zakenmensen nog net ietsje intelligenter dan politici. De laatsten gokken namelijk niet met hun eigen geld – dat doen bankiers ook niet – maar met uw en mijn centen. Dat heet dus veilig gókken en niet risico-met-verantwoordelijkheid-nemen hè! Hoe ze ook knoeien en kneuteren, zij blijven gevrijwaard voor de gevolgen van hun daden. Dat is de makke van ons systeem (geworden). De democratie kan zo niet bedoeld zijn, momenteel werkt ze wel zo. Cui bono?

Steven Van Hecke in de Standaard van zondag 05 augustus 2012, 23h53

De zomer is nog maar pas halfweg, maar nu al is duidelijk op financieel-economisch vlak althans hitterecords gebroken zijn. De europatiënt is koortsig en moet genezen worden, maar daarnaast moet hij ook anders gaan leven.

Augustus is nog maar begonnen – de maand waarin de EU-instellingen de deuren echt sluiten – maar het is sowieso al een hete zomer voor de eurozone. Want ook de veilige landen blijken niet onkwetsbaar. Duitsland, Nederland en Luxemburg hebben een negatieve outlook van hun rating aan hun been. Alleen Finland handhaaft zijn AAA-status.
Intussen blijven de noordelijke landen de zuidelijke landen wantrouwen, zoals Paul De Grauwe terecht opmerkt (DS 28 juli). Zo roeren Merkels coalitiepartners – het Beierse CSU en het liberale FDP – ongegeneerd de trom van het euroscepticisme.
………..  ……….  ……….  ………..
Lees het volledige artikel in De Standaard 

Reacties

Op 06 augustus 2012, zei Jerry Mager:

Een opsteker, gelukkig! Met al deze miserie en narigheid in en over Europa – gisteravond kreeg Jan Leyers ook nog ereis panne in ZG met zijn gaste die een migraineaanval kreeg – kunnen we ons tenminste verheugen in de prijs van Paul Claes voor zijn studie over “The Waste Land” (lees: Euroland; jm). Ik heb elders en eerder (zie artikeltje van Anni van Landeghem over Zomergasten) al beweerd dat Paul Claes een uitmuntende ZomerGast zou zijn evenals menige ander Vlaming. Goed dat die Amerikaanse jury mij steunt in mijn opvatting en streven.

Op 06 augustus 2012, zei Jerry Mager:

Hear hear! Steven van Hecke:“Het wordt hoog tijd dat er definitief werk wordt gemaakt van de politiek-morele agenda van deze crisis. Het heeft immers weinig zin de patiënt verschillende keren te redden, als hij telkens opnieuw in zijn oude, slechte gewoonten hervalt. De recente schandalen in de Britse bankwereld bevestigen dat de oude zeden terug zijn.” Vooral wat betreft die moreel-politieke agenda treed ik u bij! Ik mag u allen verwijzen naar een stuk van David Runciman in de London Review of Books (lrb.co.uk/v34/n11/david-runciman/confusion-is-power; helaas alleen voor abonnees en andere bevoorrechten integraal te lezen) van 7 juni. Mede omdat ik in de reacties hieronder veel lees over Euroscepsis en “elite-moeheid” Ik vind ook dat u (= SVH) de discussie Europositief framet, maar dat het project Europa in de een of andere vorm door zal gaan, zijn zowel David Runciman als ik het met u eens.

Ik ben ook vóór Europa, maar niet op deze manier, want dit geklungel en gestuntel maakt ons allen steeds rabiater tégen Europa. Runciman is niet erg optimistisch over ons politiek establishment; ik citeer uit het LRoB-artikel: “The EU is not going to go away, even if the euro collapses. We will still be part of a complex international arrangement that we lack the power to control. Reasserting our independence won’t clarify or simplify those arrangements, it won’t make our politicians better able or more confident about standing up to finance capital, it won’t give them more chances to interfere with concentrations of wealth and power. It will simply make them, and us, feel better about our relative impotence.“

Runciman doceert in Cambridge en is momenteel bezig met een boek te schrijven over de geschiedenis van democratieën in crisis. Wat hij in dit artikel over de Britse democratie zegt, kan wat mij aangaat voor 99,9% van toepassing worden verklaard op de meeste Europese landen. Tot slot nog een citaat van David Runciman: ” The more convincing story is that globalisation is a cover story for indecision and fear. It does not drive the concentration of power and wealth according to rational measures of market forces but it sows enough confusion and uncertainty to make decisive action look like too much trouble. Politicians who suspect that they don’t know what they are doing are reluctant to do anything that might confirm it.”

Op 06 augustus 2012, zei Jerry Mager:

Het “Nil volentibus …” deed me denken over een devies voor meneer Van Rompuy. Mij dunkt dat: “Per aspera ad astra” voor Herman van Rompuy vandaag de dag het mooiste devies moet zijn. In ieder opzicht en figuurlijk zowel als letterlijk, denk maar aan die sterretjes in de blauwe EU-vlag. Hoe zet u dit in een hai-ku Herman? Als u dat lukt dan hebt u Europa voor meer dan de helft alvast gered, durf ik te wedden.

“O dark dark dark. They all go into the dark,
The vacant interstellar spaces, the vacant into the vacant,
The captains, merchant bankers, eminent men of letters,
The generous patrons of art, the statesmen and the rulers,
Distinguished civil servants, chairmen of many committees,
Industrial lords and petty contractors, all go into the dark,
And dark the Sun and Moon, and the Almanach de Gotha
And the Stock Exchange Gazette, the Directory of Directors,
And cold the sense and lost the motive of action.”
T.S. Eliot, in: Four Quartets

Niks onafhankelijk onderzoek (over LIBOR & Barclay)
door Joris Luyendijk in De Standaard van vrijdag 06 juli 2012

* ingekort zie de Standaard voor de volledige versie *

Naar aanleiding van het Libor-schandaal komt er een parlementair onderzoek naar de praktijk en cultuur van de financiële sector in Londen en dat zal niks opleveren.
Zo. Dat was een boude bewering en ze klopt natuurlijk niet. Zo’n onderzoek gaat van alles opleveren. We zullen horen over beurshandelaren die met elkaar de belangrijkste rentevoet ter wereld manipuleerden. Misschien komen we meer te weten over banken die de controle over hun IT kwijt zijn, en over bankiers die consumenten, ondernemingen en instellingen polissen of producten aanpraten waar alleen hun bank rijker van wordt.

Het probleem zit ‘m in het woord ‘parlementair’. Nodig is een onafhankelijk onderzoek, waarbij politici niet de vragen stellen, maar ze beantwoorden. Afgelopen zaterdag stond er een interview in The Financial Times met Tony Blair. Min of meer terloops werd vermeld dat de oud premier als ‘speciaal adviseur’ is verbonden aan de grootste bank in het Westen, JP Morgan Chase. Het is een parttimefunctie waarvoor Blair volgens The Financial Times per jaar 2,5 miljoen pond ontvangt.
Leest u die zin nog een keer: de oud-premier van Groot-Brittannië krijgt van de machtigste bank ter wereld voor ‘advieswerk’ in één jaar meer geld dan hij in een decennium verdiende als premier. Zulke ‘levens-veranderende beloningen’ staan de machtigste politici te wachten nadat ze zich terugtrekken uit de actieve politiek. Mits…
Ja, mits wat? Dat zou je wel willen weten. Zoals je ook benieuwd bent naar de aard van dat ‘advieswerk’. Doet Blair een beroep op contacten die hij tijdens zijn premierschap aan zich heeft verplicht? Heeft hij destijds iets voor dat contact geregeld, en komt hij nu namens JP Morgan Chase een tegendienst ‘halen’? Wat zijn de quids en wat zijn de quo’s, en minstens zo interessant: wat doet Blair allemaal niet als ‘speciaal adviseur’? Kan hij zich bijvoorbeeld nog sterk maken voor het opbreken van banken die Te Groot Om Te Redden zijn (Too Big to Rescue) zoals… JP Morgan Chase? We weten het niet, en we zullen het ook niet weten, want Blair wil het niet vertellen.
….. …… …..
De Labourpartij maakt zich in ieder geval sterk voor een onafhankelijk onderzoek, naar eigen zeggen om ‘het vertrouwen van het publiek in de financiële sector te herstellen’. Mocht zo’n onderzoek er echt komen, en net zo grondig blijken als het nu lopende onderzoek naar de verstrengeling van politici met het media-imperium van de familie Murdoch, dan zal dat vertrouwen eerder dalen dan stijgen. Het is namelijk waarschijnlijk allemaal nog veel erger gesteld met de financiële wereld dan veel mensen denken.
….. …. …

Commentaren (zie de Standaard voor meer)

The universal regard for money is the one hopeful fact in our civilization, the one sound spot in our social conscience. Money is the most important thing in the world. It represents health, strength, honor, generosity and beauty as conspicuously and undeniably as the want of it represents illness, weakness, disgrace, meanness and ugliness. It is only when it is cheapened to worthlessness for some, and made impossibly dear to others, that it becomes a curse.
In short, it is a curse only in such foolish social conditions that life itself is a curse.
For the two things are inseparable: money is the counter that enables life to be distributed socially: it is life as truly as sovereigns and bank notes are money.
George Bernard Shaw (1905) in: Major Barbara (the preface)

Op 06 juli 2012, zei Jerry Mager:

In ‘The Puppet and the Dwarf’ formuleert Slavoj Zizek volgens mij nauwkeurig en treffend wat ook Luyendijk hier te berde brengt over geloven – en intussen vele, vele, anderen met Luyendijk (impliciet) menen als het om vertrouwen en geloven gaat: ‘[A]uthentic philosophers are not interested in analyzing the hypocrisy of the dominant system, which is widespread and easily identifiable; what surprises them is the exact opposite – not that people do not ‘really believe,’ and act upon their professed principles, but that people who profess their cynical distance and radical pragmatic opportunism secretly believe more than they are willing to admit, even if they transpose these beliefs onto (nonexistent) ‘others” . U kunt googlen op: Zizek; puppet and dwarf; belief, etc., of bijvoorbeeld rechtstreeks naar de site: art3idea.psu.edu/locus/Puppet_Dwarf.pdf Van Zizek staan veel teksten op internet.

Op 06 juli 2012 omstreeks 04:33, zei Gert V., Leuven:

Wij zijn strandjeanetten dat wij ons laten kloten en verarmen door die cynische financiële loser boys. Inderdaad, zoals het artikel stelt, is het in de financiele wereld nog veel erger gesteld dan velen nu weten. Domheid cultiveert neoliberalisme en markttotalitarisme… want ‘het is nu eenmaal zo in de economie’… klinkt als een religie, nietwaar. Laat ons stoppen met het aanbidden van de neoliberale, elitaire waanzin van NVA-VOKA-VB, en opnieuw naar de belangen ons van gewone mensen kijken. Moeilijk is dat niet, hoor

Op 06 juli 2012 omstreeks 15:19, zei Alex Verlinden, Grobbendonk:

Op het eerste zicht lijken de feiten Gert V. gelijk te geven. Reeds sinds zeer lang herinner ik mij zijn interventies op dit forum. Dat zou kunnen geïnterpreteerd worden als blootstelling aan “neoliberalisme en markttotalitarisme”. En ondanks het feit dat hij opereert uit Leuven, een stad die met o.a. een Universiteit – trouwens mijn Alma Mater – het denken zou moeten aanmoedigen, lijkt datzelfde knopje “nadenken” bij hem al een tijdje uitgeschakeld. Dat wordt inderdaad in de vaklitteratuur dikwijls gelijkgesteld aan “domheid”. Een bewijs dus van zijn eigen stelling. Het probleem met die redenering zit ‘m echter in de oorspronkelijke veronderstellingen. Een maatschappij met meer dan 50% Overheid is niet “(neo)liberaal”, maar is etatistisch, waar de Overheid op vele mogelijke en onmogelijke manieren ingrijpt in het Marktmechanisme, met dikwijls negatieve gevolgen voor de gebruikers. Geen bewijs dus, en dat is gunstig voor hem!… Tenzij hijzelf dat knopje heeft uitgezet

Op 07 juli 2012 omstreeks 13:31, zei Jerry Mager:

@ Alex Verlinden, U kunt gelijk hebben en toch ook weer niet. Zonder aan haarkloverij of sofistiek te willen doen: wat is “ de markt” en wat hoort er bij en wat niet. Evenzo voor “de Overheid” ? In Nederland weet niemand dat meer, al was het alleen omdat er inmiddels een zogenaamd Maatschappelijk MiddenVeld is geschapen dat als politiek-bestuurlijk moeras fungeert. In dat MMV wisselen bestuurder/managers naar believen van pet: gaat het om winst dan zijn ze entrepreneurs en staan vooraan om te cashen, gaat het mis dan schieten ze onder de beschermende paraplu van de Staat en schuiven de verliezen van hun geklungel af op de belastingbetaler; rekening Rijk, zeiden we vroeger in militaire dienst. Vooral als het om hun wedden en emolumenten gaat. Ik ben helemaal niet tegen marktwerking, maar dan wel een échte. Net zo min ben ik tegen Europa – hoe zou dat nog kunnen!? – maar dan wel een deugdelijk geconstrueerd Europa, met kundige en betrouwbare stuurlui aan het roer en achter de knoppen.

Op 07 juli 2012 omstreeks 14:08, zei Jerry Mager:

Toen ik de passage van Slavoj Zizek uit ‘The P&D’ in het boek (MIT, 2003, ISBN 0-262-74025-7, p.8 ) nasloeg (zie 6 juli), kwam ik op een andere treffende observatie van SZ, op p.96. Het draait om geld en vertrouwen, waar het ook bij Joris L. om gaat. SZ schrijft (ik vertaal en parafraseer, jm): Op de hedendaagse markt vinden we tal van producten die zijn ontdaan van hun kwaadaardige/maligne eigenschappen: koffie zonder cafeïne, room zonder vet, bier zonder alcohol …. En de lijst gaat verder: wat te denken van virtuele sex als sex zonder sex, of oorlog zonder slachtoffers (aan onze kant tenminste) … En dan komt het, wat te denken van: “the contemporary redefinition of politics as the art of expert administration as politics without politics.” [zie hierover ook Sheldon Wolin: ‘Democracy Incorporated’].

We krijgen een virtuele werkelijkheid voorgeschoteld: “reality itself deprived of its substance … Virtual Reality is experienced as reality without being so. ..….. Everything is permitted, you can enjoy everything but [‘but’ staat cursief in de tekst; jm] deprived of its substance, which makes it dangerous.” (Dit laatste stuk vind ik ambigu: wàt wordt er gevaarlijk?).
Ik trek de redenering door naar bankieren zonder geld – het gaat intussen om niet te bevatten grote getallen, in feite gaat het om monopoly geld – maar bankieren als zwaar spelen met vertrouwen. Net als politiek bedrijven, komt bankieren per saldo neer op het omgaan met vertrouwen: vertrouwen van het publiek, van de klant en van de kiezer.

Als dat vertrouwen erodeert, wegvalt, blijft er niets meer over van wat er op voorhand al niet meer was (sic!) en dat maakt het gevaarlijk. Ik geloof niet dat er veel politiekers en/of bankiers zijn die reflecteren op de diepere achtergronden van hun handelen en denken. Daarom slingeren we als op een stuurloze bark op de golven van deze turbulente tijden. Zizek vind ik inspirerende kost, omdat hij vele dingen die wij eigenlijk zelf al weten, net even anders presenteert, in een net iets ander licht plaatst en daarbij uit alle vormen van cultuuruitingen (vooral films en literatuur) put.

LEZEN & LINKS

Het citaat van T.S. Eliot aan het begin, staat als motto voorin de biografie over Tony Blair van de Olleviers.
Bernard Ollevier & Ivan Ollevier (2004): De man die nergens vandaan kwam: Tony Blair en New Labour – Amsterdam/Antwerpen: Contact, ISBN: 9789045010601 (paper: 9789045010601)

Citaat George Bernard Shaw (1905) komt uit het voorwoord van Major Barbara
De tekst van Major Barbara staat o.a. op http://www.gutenberg.org/files/3789/3789-h/3789-h.htm

Galbraith, James K. (2008): The Predator State How Conservatives Abandoned the Free Market and Why Liberals Should Too – 221 pages / New York, London, Toronto, Sydney: Free Press, zie http://www.nytimes.com/2008/09/27/arts/27iht-IDSIDE27.1.16502204.html & http://predatorstate.com/

Wolin, Sheldon S. (2008): Democracy Incorporated: Managed Democracy and the Specter of Inverted Totalitarianism / Princeton/ ISBN13: 978 069 113 5663
376 pp.

Žižek, Slavoj (2003): The Puppet and the Dwarf. The Perverse Core of Christianity
MIT Press, 2003; ISBN 0-262-74025-7 (paperback) – Review o.a. op http://metapsychology.mentalhelp.net/poc/view_doc.php?type=book&id=2038&cn=395

over ‘LIBOR’

Waar staat LIBOR (= London Interbank Offered Rate) voor?, zie http://nl.global-rates.com/rentestanden/libor/libor.aspx

Over het LIBOR-schandaal, onder andere de Financial Times, zie http://www.ft.com/indepth/libor-scandal

BBC – Timeline: Barclays’ widening Libor-fixing scandal, zie http://www.bbc.co.uk/news/business-18671255

 door Dyab Abou Jahjah  in De Standaard van zaterdag 09 juni 2012, 03u00

Het zit er weer op in België tussen de politieke klasse en een moslim-boeman. In 2002 was ik het monster van dienst en werd ik tot volksvijand nummer één uitgeroepen, niet alleen in België maar ook in Nederland. Het is deze keer minder hysterisch en minder woelig dan wat zich in 2002 en 2003 afspeelde, maar een aantal zaken is toch herkenbaar: het paniekvoetbal van het establishment, de onderbuikgevoelens van racisme en haat die naar buiten komen en de maatregelen die worden aangekondigd door de politiek – ook als ze de scheiding der machten ondermijnen door directe impulsen te geven vanuit de politiek aan het parket.

Het verschil zit hem in de relevantie van de AEL in vergelijking met een club zoals Sharia4Belgium. De AEL was een politieke beweging die opereerde vanuit democratische beginselen en ijverde voor gelijke rechten, maar ook voor erkenning van diversiteit.
…………  …………  ……….
Karikatuur van moslims
AEL was een spreekbuis voor duizenden jongeren in België en in Nederland. Sharia4Belgium is dat niet en zal het nooit zijn. Het clubje van Belkacem en co is vervreemd van de mentaliteit, de zorgen en het gedrag van de gemiddelde Belgische allochtoon met een moslim-achtergrond. Het is zelfs een karikatuur van de ultraconservatieve moslims in België. Ze worden niet au sérieux genomen door de moslims, zijn eerder mediageil en zoeken aandacht ten koste van elke geloofwaardigheid. Vooral hebben ze geen enkele inbreng in de echte discussie over de sociaal-economische en democratische gebreken van deze maatschappij inzake burgerschap. Sharia4Belgium vertelt dezelfde culturalistische en essentialistische shit als pakweg SP.A, N-VA en Open VLD (en elke andere Vlaams politieke partij) als het gaat over allochtonen en integratie. Types zoals Belkacem en de gemiddelde Vlaamse politicus verdienen elkaar in dezen.

 Het establishment vindt dat het over geloof gaat, Belkacem ook. Het establishment vindt dat het over sluiers en hoofddoeken gaat, Belkacem ook. Vlaamse politici vinden dat het over een dreigende islamisering gaat tegenover het behoud van Europese waarden en normen, Belkacem denkt hetzelfde maar omgekeerd.
Reële dreiging
……..  ……….  ………  ……
Een moment van escalatie zit er aan te komen. Het zal geen clowneske ultrareligieuze vorm aannemen. Het zal militant zijn, spontaan, niet ideologisch maar diep geworteld in de etnische kloof, die steeds samengaat met een generatiekloof en een sociaal-economische kloof. De storm zal niet Vlaams zijn, noch Belgisch, maar pan-Europees en zal zich in de grote stadscentra verspreiden zoals vuur in een hooiveld. Strijden tegen Belkacem en soortgelijke grappige figuren is een vorm van donquichottisme en een bezigheidstherapie voor de racistische politicus en zijn medeburgers. Belkacem moet geen aandacht krijgen, hij moet opgesloten noch vervolgd worden, misschien hooguit geïnterviewd voor een programma als Man bijt hond
Aan de andere kant, de realiteit en haar echte problemen – uitsluiting, marginalisering, beledigend paternalisme en uitbuiting – gaan niet weg met dit soort struisvogelpolitiek. Als je de realiteit negeert, zal je er vroeg of laat je hoofd aan stoten.

REACTIE – zie De Standaard voor meer discussie 

Op 10 juni 2012, zei Jerry Mager:

De manifestaties van deze curieuze club die zich Sharia4Belgium noemt, roept bij mij associaties op met die stelling van Hegel dat de geschiedenis zich steeds herhaalt, waarbij Marx aantekende dat die zich herhalende historische gebeurtenissen de eerste keer als tragedie plegen plaats te vinden om vervolgens steeds als klucht in reprise te gaan. Ik kan het optreden van de AEL en Sharia4Belgium makkelijk in dat kader plaatsen. Tragedie versta ik hier als: serieus en ernstig – niet in de laatste plaats vanwege het optreden van een Belgische premier van ‘liberale’ signatuur die destijds opriep tot arrestatie van DAJ – na de rellen in Borgerhout in 2002. Merkwaardig genoeg werd in datzelfde jaar in Nederland Pim Fortuyn vermoord. Niet door een moslim maar door een autochtone Nederlandse fundamentalist.

In Den Haag werden bestuurders bijkans gelyncht door een woedende massa – ‘ de kogel kwam van rechts!’ luidde de kreet. De gebeurtenissen in Nederland zijn voor mij als bijna spiegelbeeldig met die in België te zien, waarbij ik mij klucht en tragedie als onderling uitwisselbaar kan voorstellen. Deze respectieve nationale tragedies en kluchten (Belgische en Nederlandse) spelen zich bovendien parallel af met die welke zich op Europees niveau voltrekken. We worden in Europa geleid door koddig aandoende politiekers, praatgrage paljassen, die ons steeds verder de dieperik in vergaderen en ‘toppen’ terwijl destijds de instelling van de eurozone als tragedie – vanwege de inherente systeemfouten – reeds alle kenmerken van de klucht in zich borg zoals die nu volop aan de dag treden. De filosoof Slavoj Zizek publiceerde een boek onder de titel ‘Eerst als tragedie dan als klucht’.

Daarin beweert hij ondermeer: “Crisis leidt eerder tot racistisch populisme en oorlog. Elke naïeve verwachting van links dat de huidige financiële en economische crisis noodzakelijkerwijs een ruimte voor radicaal links opent, is dus ongetwijfeld gevaarlijk kortzichtig. Het eerste directe gevolg van de crisis zal niet de opkomst van een radicale emancipatoire politiek zijn, maar eerder die van een racistisch populisme, en ook oorlogen, grotere armoede in de armste derdewereldlanden en bredere kloven tussen de rijken en de armen in alle samenlevingen in de hand werken.” Wanneer dit alles je overkomt en je er middenin zit, lijkt wat er momenteel gebeurt op het eerste gezicht nogal dramatisch, maar doe je enkele stappen terug en beluister en bekijk je al die talking heads met hun grootse ideeën en gewichtige plannen (meest recent: een ‘Masterplan’!) dan begint het lachen je allengs toch nader te staan dan het huilen. Toch kunnen we ons met elkaar ook zo maar dood-lachen.

Bas Heijne in De Standaard van zaterdag 02 juni 2012

(ingekort – zie De Standaard voor complete tekst )

Geen medelijden: afgelopen week nam Christine Lagarde, de directeur van het Internationaal Monetair Fonds, het Griekse volk de maat. Werkloze jongeren moesten maar bij hun ouders verhaal gaan halen – als die gewoon hun belastingen hadden betaald, dan was het niet zo ver gekomen. Arme kinderen in Niger, daar kon de topvrouw wel van wakker liggen. Arme Grieken – pfft!
Haar woorden werden niet op prijs gesteld. De Franse regering noemde ze ‘nogal simplistisch en stereotiep’. De Griekse leider van het socialistische Pasok noemde ze ‘vernederend’.
Zelf verdient mevrouw Lagarde ongeveer 450.000euro per jaar, plus onkosten. Ze blijkt, ontdekten journalisten, vanwege haar diplomatieke status zelf geen belasting te betalen. Geen cent.
Ik vind dat interessant nieuws. Alle pijn van onze tijd komt erin samen – een elite die in tijden van crisis gemeenschapsmoraal predikt, terwijl ze zichzelf grotendeels aan die moraal onttrokken heeft. En de blindheid van internationale bestuurders voor gevoelens van nationale trots: Lagarde heeft wat de Grieken betreft een punt, maar zulke vermaningen vanuit instanties die als vijandig worden beschouwd, maken Grieken alleen maar nog meer Griek – en nog meer recalcitrant. Lagarde jaagt ze in de armen van populisten.
Publieke moraal en identiteit, de twee blinde vlekken van het establishment.
In een samenleving die doordrenkt is van het geloof in de markt, is het publieke belang iets virtueels – iets voor congressen en seminaries, fijn om over te praten, fijn om anderen aan te herinneren, zonder dat het weerslag op je eigen leven krijgt. Of je verplaatst je morele betrokkenheid ver buiten je eigen omgeving, een soort outsourcing van de publieke moraal – aidsbaby’s, kindsoldaten, rampenslachtoffers. Dat is mooi, want die mensen hebben het pas echt zwaar, maar het confronteert je met weinig of geen lastige dilemma’s in je eigen omgeving. Wat ben je anderen verplicht? Waar ligt de grens van je betrokkenheid?

Wat dat betreft is de opmerking van Lagarde over de kinderen in Niger veelzeggend. Ongetwijfeld zijn die kinderen slechter af dan de armste Griek, maar Lagarde gebruikt hen om de Grieken te honen. Wat ze zelf voor de kinderen in Niger doet, blijft onduidelijk.
Het geval-Lagarde laat een moeizame verschuiving zien: die van een marktmoraal naar een publieke moraal. Dat is waar de crisis ons toe dwingt: toen het geld ons de oren uitkwam, konden we gerieflijk klagen over de verruwing van omgangsvormen, groeiend egoïsme en de schande dat in een welvarend land als het onze zoiets als een voedselbank bestond. Het verplichtte tot weinig. Nu er harde klappen gaan vallen, moeten uitgeholde begrippen als gemeenschap en, gadver, solidariteit weer betekenis krijgen. Dat lukt nog niet zo goed.
…….. ………. ……….
Een voorbeeld. Er is de voorbije week ophef ontstaan over het royale dividend dat de aandeelhouders van NRC Handelsblad zichzelf hebben uitgekeerd – meer dan drie keer de winst van het afgelopen jaar. Volgens de moraal van de markt is dat geoorloofd. Er wordt geen regel ontdoken, geen wet overtreden. Maar in een tijd waarin kranten moeten vechten voor hun lezers, waarin ontslagen vallen en freelancers worden onderbetaald, botst de marktmoraal hard met de gemeenschapsmoraal – hoe kun je eigenaren hebben die geen betrokkenheid lijken te voelen met hun waardevolle eigendom? Hoe kan bij een eventuele nieuwe bezuiniging solidariteit worden geëist, terwijl die lijkt te ontbreken bij degenen die die solidariteit eisen – zie ook Lagarde? Dat is een morele kwestie, die nu op het bord ligt van mensen die niet meer gewend zijn om in termen van moraal te denken.
…………. ……….. …………………

REACTIE (zie De Standaard voor meer)

Op 02 juni 2012, zei Jerry Mager

Niet alleen is de behandeling van de Grieken – nu door mme Lagarde – stuitend, maar het effect op ons allemaal van die behandeling is niet te onderschatten. Misschien doet mw. Lagarde het precies daarom (ik kan me nog steeds moeilijk voorstellen dat personen op zulke posten écht dom en stompzinnig zijn – er móet gewoon een groter plan achter steken), om het effect van haar optreden jegens de Grieken op ons. Het overkomt ons gelukkig niet, want wij gedragen ons gehoorzaam en mak en zijn bereid om af te zien. Anders wacht ons het lot van de Grieken. Dat zo’n lot ons tóch is beschoren wanneer het Largarde c.s. past, daar denken we liever niet aan. Stel je voor dat wij ons solidair met de Grieken zouden verklaren en dat Lagarde dan onze pensioenen en spaargelden zou afpakken – om de Grieken te helpen natuurlijk, en tegelijk voor straf vanwege onze brutaliteit. Daar moeten we toch niet aan denken? Alleen pakt zij onze pensioenen toch wel af als haar en haar kornuiten dat zo uitkomt.

Dus of we nou braaf en gehoorzaam zijn of in opstand komen, het maakt niets uit wanneer de ‘BovenBazen’ besluiten dat ze ons geld willen. De kranten dat is een story apart, maar in hetzelfde kader te bezien: winst, op basis van omzet en reclame. Je kunt het aan de ‘content’ van kranten zien of ze van en voor de markt zijn, of een onafhankelijke positie innemen. Marktkranten die op omzet zijn gefocussed brengen gevaarlijk nieuws op een ongevaarlijke manier en zorgen er angstvallig voor dat op hun opiniepagina’s de brisante onderwerpen of ontbreken, of zodanig worden gebracht dat de kans op steekhoudende kritiek minimaal tot nul is. Heel veel rubrieken over eten en drinken, het klimaat en het heelal en zo. Kortom: de life style verdringt de inhoudelijke onderwerpen in rap tempo en het werkt, want het verdient. Of die aandeelhouders nou dividend trekken van een investering in de productie van plastic implantaten, kunstheupen of een kwaliteitskrant zal ze worst wezen.

Zeggen dat je aandelen in een kwaliteitskrant hebt, staat nog chique en gekleed ook; het hoort bij die life style. Men investeert in een product met een prestigieus merk en dient daarmee ogenschijnlijk tevens het publieke belang. Het product krant verandert door dit alles ingrijpend, maar ongemerkt. Dat je door zo te opereren juist de morele standaarden van de pers contamineert en ondergraaft en dus het publieke belang een slechte dienst bewijst, ontgaat ze, of het kan ze geen biet schelen. Let wel de redacties wordt geen haarbreed in de weg gelegd, maar iedereen bij zo’n krant weet nauwkeurig aan welke kant zijn boterham is beboterd en wie de eigenlijke broodheren zijn en wat die wel en niet willen lezen. Vooral: dat er winst gemaakt moet worden, want de geldschieters willen hoe dan ook hun pond vlees. Alles geschiedt volkomen legitiem en ruimschoots binnen de wettelijke kaders, net als bij het inkomen van mme Lagarde, haar emolumenten en haar tax free status, en toch …